หมู่บ้านหัตถกรรมผักตบชวาบ้านสันป่าม่วง
...ตำบลสันป่าม่วง อ.เมืองพะเยา จ.พะเยา เป็นตำบลที่อยู่ติดกับชายกว๊านพะเยา หมู่บ้านรอบ ๆ ชายกว๊านพะเยา นอกจากจะมีวิถีชีวิตด้านการประมงพื้นบ้านแล้ว ยังมีอาชีพเสริมจากการนำวัตถุดิบผักตบชวา มาจัดสานเป็นหัตถกรรมผักตบชวา จนเป็นสินค้าที่มีชื่อเสียงของจังหวัดพะเยา ในตำบลสันป่าม่วง มีหมู่บ้านที่ประกอบหัตถกรรมผักตบชวา มี หมู่ที่ 1,2,4,5,7 และ หมู่ที่ 8 โดยเฉพาะบ้านสันป่าม่วง หมู่ที่ 4 ซึ่งเป็นหมู่บ้านศูนย์กลางในการรวบรวมสมาชิกเครือข่ายหัตถกรรมผักตบชวา โดยมี คุณผ่องศรี ปรีชาพงษฺมิตร ผู้ใหญ่บ้านดีเด่น(แหนบทองคำ) เป็นแกนนำในเครือข่ายหัตถกรรมผักตบชวาของตำบลสันป่าม่วง....
ที่ตั้งกลุ่ม บ้านเลขที่ 30 บ้านสันป่าม่วง หมู่ที่ 4 ต.สันป่าม่วง อ.เมืองพะเยา จ.พะเยา 56000
ประธานกลุ่ม คุณผ่องศรี ปรีชาพงษ์มิตร
เบอร์โทรศัพท์ติดต่อ โทร 0-5445-8633 และ 0-1602-7771
...งานหัตถกรรมผักตบชวาเริ่มดำเนินการในเขตพื้นที่ตำบลสันป่าม่วงครั้งแรก ในราวปี พ.ศ. 2520 จะทำเป็นรูปแบบต่างคนต่างผลิต แล้วขายไป หรือไม่ก็นำไปฝากขายตามร้านค้าตัวแทนจำหน่าย ซึ่งจำนะไปขายทำกำไรอีกทอดหนึ่ง ต่อมากลุ่มแม่บ้านผู้ผลิตได้เกิดแนวคิดที่จะรวมกลุ่มกัน ขายกันเอง โดยไม่ผ่านพ่อค้าคนกลาง
สำหรับการผลิตงานหัตถกรรมผักตบชวาในบ้านสันป่าม่วงใต้ เริ่มตั้งแต่ปี พ.ศ. 2524 โดยเป็นลักษณะต่างคนต่างทำ ลักษณะของการผลิตจะมีตั้งแต่ การขายผักตบชวาแห้ง การสานเส้นเปีย และการสานเป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ แต่การตลาดในตอนแรกมีปัญหา ด้านรูแบบผลิตภัณฑ์เหมือนกัน ผลิตภัณฑ์ไม่ทนทาน ปัญหาเชื้อรา โดยเฉพาะการถูกกดราคาจากพ่อค้าคนกลาง จึงมีสมาชิกบางส่วนที่ผลิตผลิตภัณฑ์ผักตบชวาในหมู่บ้านสันป่าม่วงใต้ ไปเป็นสมาชิกกลุ่มผลิตภัณฑ์ผักตบชวาที่บ้านสันป่าม่วงกลาง หมู่ที่ 8 แต่ปัญหาดังกล่าวก็ไม่ลดลงแต่อย่างใด
...ในปี พ.ศ. 2540 ผู้ผลิตผลิตภัณฑ์ผักตบชวาในบ้านสันป่าม่วงใต้ ได้รวมกลุ่มกันเอง โดยแยกออกมาจากกลุ่มผลิตภัณฑ์ผักตบชวาบ้านสันป่าม่วงกลาง เป็นกลุ่มผลิตภัณฑ์ผักตบชวาบ้าน สันป่าม่วงใต้ มีสมาชิก 56 คน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อรวบรวมผลิตภัณฑ์ของสมาชิกรวมกันขาย และเพื่อเป็นการเพิ่มรายได้ให้แก่สมาชิกกลุ่มฯ โดยได้รับความร่วมมือจากสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอเมืองพะเยา ในการออกร้านจำหน่ายผลิตภัณฑ์ และการประชาสัมพันธ์กลุ่มฯ และ ผลิตภัณฑ์ของกลุ่ม
...ในปี พ.ศ. 2542 กลุ่มฯ ได้เสนอโครงการขอรับการสนับสนุนงบประมาณตามโครงการกระตุ้นเศรษฐกิจชุมชนพึ่งตนเอง งบประมาณตามมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจ (มพร.) ปี พ.ศ. 2542 ได้รับงบประมาณจำนวน 64,870 บาท เพื่อดำเนินการอบรมเพิ่มพูนทักษะ ศึกษา ดูงาน และจัดหาครุภัณฑ์ให้แก่กลุ่มฯ ได้ส่งเสริมการตลาดโดยติดต่อผู้ส่งออก และได้เผยแพร่ประชาสัมพันธ์ทาง Internet www.NOVICA.com กลุ่มฯ ได้รับการติดต่อให้ไปแสดงสินค้า และจำหน่ายสินค้าทั้งใน และต่างจังหวัด เป็นประจำทุกเดือน ทำให้สมาชิกกลุ่มฯ มีรายได้เฉลี่ยเดือนละ 2,000 - 3,000 บาท ทำให้กลุ่มเป็นที่รู้จัก และมีกลุ่มต่าง ๆ จากใน และต่างจังหวัดมาศึกษาดูงานด้านกลุ่มอาชีพ และด้านการพัฒนาเศรษฐกิจแบบพอเพียง และสมาชิกกลุ่มได้รับการติดต่อให้เป็นวิทยากรในการฝึกอบรมให้กลุ่มต่าง ๆ ทั้งในและต่างจังหวัด จนกระทั้งกลุ่มได้รับการคัดเลือกเป็นกลุ่มอาชีพดีเด่น ชนะเลิศการประกวดระดับจังหวัด ประจำปี พ.ศ. 2543 จากกรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย และจากการที่ได้รับรางวัลกลุ่มอาชีพดีเด่นระดับจังหวัด ทำให้ได้รับคัดเลือกให้เป็นผลิตภัณฑ์ดีเด่นตามโครงการหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์ของจังหวัดพะเยา

ประเภทของผลิตภัณฑ์
1. กระเป๋า 2. หมวก 3. ตะกร้า และ 4. ของชำร่วย 5.แจกัน และอื่น ๆ

ลักษณะเด่นของผลิตภัณฑ์
มีความสวยงาม นำไปใช้ประโยชน์ได้หลายอย่าง สามารถออกแบบได้หลากหลาย เก็บรักษาได้นาน ดูแลรักษาง่าย
และเป็นงานหัตถกรรมที่มีเอกลักษณ์โดยใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่น